Ik kies voor de toekomst
Dit is de vierde blog in een reeks van 4 over borstvergroting, borstimplantaten en hun veiligheid
Implant SAFE: waarom nazorg deel uitmaakt van de oorspronkelijke behandeling
Na een borstvergroting gaat veel aandacht naar de eerste weken. De wondgenezing wordt gecontroleerd, zwelling neemt af en de implantaten vinden geleidelijk hun positie. Wanneer alles goed verloopt, verdwijnt de operatie daarna naar de achtergrond. Dat is normaal. Een vrouw kiest niet voor borstimplantaten om er iedere dag bezorgd over te zijn.
Toch mag medische opvolging ook na 6 weken niet ontbreken. Veranderingen kunnen ontstaan na vijf, tien of twintig jaar. Soms geven ze duidelijke klachten. Soms blijven ze lange tijd vrijwel onopgemerkt.
Vanuit die vaststelling ontwikkelden Dr. Michelle Ryx en mezelf Implant SAFE in Engage Clinic Hasselt: een laagdrempelig programma voor vrouwen die hun borstimplantaten deskundig willen laten opvolgen.
“Nazorg is geen reparatiedienst voor wanneer het fout loopt; nazorg is een deel van de oorspronkelijke behandeling.”
Waarom vrouwen uit opvolging verdwijnen
Niet iedere vrouw blijft gedurende haar hele leven bij dezelfde chirurg. Mensen verhuizen. Een kliniek stopt. De oorspronkelijke chirurg is niet meer bereikbaar. Medische dossiers raken onvolledig of de patiënt weet niet meer welk type implantaat werd geplaatst.
Andere vrouwen stellen een controle uit omdat ze geen klachten hebben. Ze gaan ervan uit dat een implantaat dat zacht aanvoelt en er normaal uitziet ook zeker intact is.
Weer andere vrouwen voelen wel iets veranderen, maar twijfelen of hun klacht belangrijk genoeg is. Een borst voelt harder aan. Er ontstaat een lichte asymmetrie. De borstplooi lijkt te verschuiven. Er is pijn bij een bepaalde beweging. Of er ontstaat plots onrust na een bericht in de media.
Een juiste opvolging moet voor iedereen beschikbaar zijn. Safety first!
Wat gebeurt er tijdens een Implant SAFE-controle?
Een Implant SAFE-consult bestaat uit drie basiselementen: een medische anamnese, een lichamelijk onderzoek en een echografie van de borstimplantaten. Waar mogelijk worden ook de implantaatgegevens en de voorgeschiedenis van eerdere operaties bekeken. Het programma staat ook open voor vrouwen die elders werden geopereerd. Engage Clinic adviseert om bij voorkeur eerst de oorspronkelijke chirurg te contacteren, maar wanneer dat niet mogelijk of niet wenselijk is, kan Implant SAFE een onafhankelijk evaluatiemoment bieden. [14] Engage Clinic
De anamnese is meer dan vragen wanneer de implantaten werden geplaatst. We willen weten of er veranderingen zijn in vorm, stevigheid, gevoeligheid of volume. We vragen naar eerdere revisies, kapselvorming, zwangerschappen, gewichtsschommelingen, trauma en eventuele algemene klachten.
Bij het lichamelijk onderzoek kijken we naar symmetrie, implantaatpositie, huid en littekens. We beoordelen onder meer de soepelheid van de borst, de borstplooi, mogelijke kapselcontractuur en voelbare afwijkingen.
De echografie is gericht op de implantaten en de peri-implantaire regio. Ze kan informatie geven over de integriteit van het implantaat en over bevindingen zoals vochtophoping of andere veranderingen die verder onderzoek kunnen vereisen.
Welke veranderingen moet je laten controleren?
Een borstimplantaat hoeft niet voortdurend bewust gevoeld of gecontroleerd te worden. Wel is het verstandig om aandacht te hebben voor veranderingen die blijven bestaan.
Een nieuwe of toenemende verharding, pijn, asymmetrie, volumeverandering, vervorming, voelbare knobbel, roodheid of zwelling verdient beoordeling. Ook een plotse vochtophoping rond een implantaat die pas jaren na de operatie ontstaat, moet zorgvuldig worden onderzocht. Contacteer ons, we kijken het voor je na!
De meeste controles leiden niet tot een diagnose. Vaak blijkt een implantaat intact of wordt een goedaardige verklaring gevonden. Het doel van Implant SAFE is dan ook niet om bij iedere vrouw een probleem te zoeken. Het doel is om onzekerheid om te zetten in medische informatie.
“Een echografie is geen uiting van wantrouwen tegenover een implantaat, maar van respect voor de vrouw die ermee leeft.”
Ken je implantaat
Een goede controle begint met traceerbaarheid. Iedere vrouw met borstimplantaten zou idealiter moeten weten welk merk, model, volume en serienummer werd geplaatst en op welke datum de operatie plaatsvond.
De Europese implantaatkaart bevat identificatiegegevens van het implantaat en informatie over de plaatsing. In onze praktijk wordt elke implantatie geregistreerd in het Centraal Traceerbaarheidsregister. Patiënten kunnen beschikbare elektronische implantaatkaarten raadplegen via MijnGezondheid. Het FAGG benadrukt dat deze systemen bedoeld zijn om implantaten en patiënten bij ernstige incidenten beter te kunnen identificeren. [12] famhp.be
Wie geen implantaatkaart meer heeft, kan proberen de gegevens op te vragen bij de oorspronkelijke chirurg of zorginstelling. Ook wanneer niet alle gegevens kunnen worden gerecupereerd, blijft een klinische evaluatie mogelijk. Het ontbreken van documenten mag geen reden zijn om controle verder uit te stellen.
Opvolging geeft vrijheid, geen onrust
Een vrouw die voor een borstvergroting kiest, gaat een langdurige relatie aan met haar resultaat. Dat hoeft geen zware of angstige gedachte te zijn. We volgen ook andere aspecten van onze gezondheid op zonder dat we ervan uitgaan dat er iets mis zal gaan.
Implant SAFE vertrekt vanuit hetzelfde principe. Niet voortdurend controleren uit vrees, maar op gepaste momenten kijken met kennis van zaken. Niet elk implantaat preventief vervangen, maar veranderingen wel tijdig herkennen. Niet elk symptoom aan het implantaat toeschrijven, maar klachten ook niet negeren.
Het bestaan van een duidelijk opvolgingsprogramma maakt een borstvergroting naar mijn mening juist een veiligere en sterkere keuze. Een patiënt weet vooraf dat de behandeling niet ophoudt wanneer het litteken genezen is. Zij weet waar zij later terechtkan, ook wanneer haar oorspronkelijke operatie elders werd uitgevoerd.
Medische en inhoudelijke bronnen
1. U.S. Food and Drug Administration. Risks and Complications of Breast Implants. Geactualiseerd 14 december 2023. U.S. Food and Drug Administration
2. U.S. Food and Drug Administration. Questions and Answers about Breast Implant-Associated Anaplastic Large Cell Lymphoma — BIA-ALCL. U.S. Food and Drug Administration
3. U.S. Food and Drug Administration. Update: Reports of Squamous Cell Carcinoma in the Capsule Around Breast Implants. 22 maart 2023. U.S. Food and Drug Administration
4. U.S. Food and Drug Administration. Breast Implants — Certain Labeling Recommendations to Improve Patient Communication. Guidance for Industry and FDA Staff. September 2020. U.S. Food and Drug Administration
5. Scientific Committee on Health, Environmental and Emerging Risks. Final Opinion on the Safety of Breast Implants in Relation to Anaplastic Large Cell Lymphoma. Europese Commissie; 2021. Public Health
6. Superior Health Council. Breast Implant Associated-Anaplastic Large Cell Lymphoma — BIA-ALCL. Brussels: SHC; 2018. Report 9473; gepubliceerd 10 januari 2019. Hoge Gezondheidsraad
7. Knoedler S, Knoedler L, Kauke-Navarro M, et al. Quality of life and satisfaction after breast augmentation: a systematic review and meta-analysis of BREAST-Q patient-reported outcomes. Journal of Plastic, Reconstructive & Aesthetic Surgery. 2024;95:300–318. doi: 10.1016/j.bjps.2024.06.016. PubMed
8. Spear SL, Murphy DK; Allergan Silicone Breast Implant U.S. Core Clinical Study Group. Natrelle round silicone breast implants: Core Study results at 10 years. Plastic and Reconstructive Surgery. 2014;133(6):1354–1361. doi: 10.1097/PRS.0000000000000021. PubMed
9. Adams WP Jr, McKee D. Matching the implant to the breast: a systematic review of implant size selection systems for breast augmentation. Plastic and Reconstructive Surgery. 2016;138(5):987–994. doi: 10.1097/PRS.0000000000002623. PubMed
10. Magnusson MR, Connell T, Miroshnik M, et al. Breast implant selection: consensus recommendations using a modified Delphi method. Plastic and Reconstructive Surgery Global Open. 2019;7(5):e2237. doi: 10.1097/GOX.0000000000002237. PubMed
11. Expert Panel on Breast Imaging. ACR Appropriateness Criteria: Breast Implant Evaluation — Update 2025. Journal of the American College of Radiology. 2026;23(4):658–680. doi: 10.1016/j.jacr.2026.01.013. Johns Hopkins University
12. Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen en Gezondheidsproducten. Traceerbaarheid van de hulpmiddelen: Europese implantaatkaart en Centraal Traceerbaarheidsregister. Geactualiseerd 4 juli 2025. famhp.be
13. Establishment Labs/Motiva. Preservé by Motiva. Fabrikantinformatie over de ontworpen procedure en bijbehorende hulpmiddelen; niet te beschouwen als onafhankelijke klinische richtlijn. motiva.health
14. Engage Clinic. Implant SAFE: controle van borstimplantaten met anamnese, lichamelijk onderzoek en echografie.