Ik kies voor veiligheid

Wie een borstvergroting overweegt, stelt vroeg of laat dezelfde vraag: zijn siliconen borstimplantaten veilig?

Mijn antwoord is: ja, binnen de juiste context. Maar ik voeg daar bewust voorwaarden aan toe. Een borstimplantaat is een medisch hulpmiddel. Het is geen onschuldig accessoire, maar evenmin een voorwerp waarvoor je per definitie bang moet zijn. De veiligheid wordt niet alleen bepaald door wat er in de verpakking zit. Ze ontstaat uit een volledige keten: de indicatie, de keuze van het implantaat, de anatomie, de operatietechniek, de ervaring van de chirurg, de informatie vooraf en de opvolging nadien.

Wie veiligheid herleidt tot een bepaald merk of materiaal, maakt het verhaal te eenvoudig. Elke operatie, hoe klein ook, houdt een risico in, hoe klein ook.

“Veilig betekent niet dat er nooit iets kan gebeuren. Veilig betekent dat risico’s gekend, beperkt en blijvend opgevolgd worden.”

Een veilig implantaat kan nog altijd verkeerd gekozen zijn

Een technisch hoogwaardig implantaat kan een minder goed resultaat geven wanneer het niet bij de borst past. Een te breed implantaat kan zichtbaar worden aan de zijkant. Een te hoge projectie kan te veel druk op de weefsels zetten. Een te groot volume kan de huid en borstklier op termijn overbelasten. Een verkeerde positie of textuur kan leiden tot onnatuurlijke contouren of een slecht resultaat op lange termijn.

Daarom begint veiligheid bij anatomie. Ik kijk onder meer naar de borstbreedte, de dikte en kwaliteit van het eigen weefsel, de elasticiteit van de huid, de stand van de tepel, bestaande asymmetrie, de borstkas en de verhouding tot schouders, taille en heupen.

Dat is een borst in balans: niet eerst een volume kiezen en vervolgens proberen dat in de borst te laten passen, maar eerst de borst begrijpen en daarna de geschikte oplossing selecteren.

Bekende risico’s moeten benoemd worden

Aan elke borstvergroting zijn mogelijke complicaties verbonden. Tot de bekende lokale risico’s behoren onder meer nabloeding, infectie, veranderde gevoeligheid, littekenproblemen, kapselcontractuur, verplaatsing van het implantaat, zichtbare plooivorming, asymmetrie en ruptuur. Aan sommige problemen moet niets worden gedaan; andere kunnen op termijn een nieuwe operatie noodzakelijk maken.

Onvermijdelijk gaat je lichaam op een implantaat reageren. Die reactie is minimaal maar is nooit nul.

De FDA benadrukt daarom terecht dat borstimplantaten niet als levenslange hulpmiddelen mogen worden beschouwd. De kans op bepaalde complicaties neemt toe naarmate een implantaat langer aanwezig is. Hoelang een implantaat probleemloos blijft functioneren, verschilt echter sterk van persoon tot persoon en kan niet vooraf exact worden voorspeld. Een implantaat heeft dus geen gegarandeerde levensduur, maar ook geen universele vervaldatum. [1,4] U.S. Food and Drug Administration

Een ruptuur van een siliconenimplantaat is bovendien niet altijd zichtbaar of voelbaar. Een zogenaamde stille ruptuur kan aanwezig zijn zonder dat de vorm van de borst duidelijk verandert. Een lichamelijk onderzoek alleen kan zo’n ruptuur missen. Echografie kan worden gebruikt als beeldvormend onderzoek bij klachten en als screeningsmethode bij vrouwen zonder symptomen; bij twijfel of specifieke klachten kan MRI aangewezen zijn. [1,4] U.S. Food and Drug Administration

BIA-ALCL is geen klassieke borstkanker, maar een zeldzaam type non-hodgkinlymfoom dat meestal ontstaat in het vocht of kapselweefsel rond een borstimplantaat. De meest voorkomende alarmsignalen zijn een nieuwe, aanhoudende zwelling, een vochtophoping, een massa, pijn of een opvallende verharding die vaak pas jaren na de operatie ontstaat. [2,6] U.S. Food and Drug Administration

Dat betekent niet dat iedere vrouw voortdurend onderzoeken moet laten uitvoeren uit angst. Het betekent wel dat een vrouw met implantaten moet weten welk type implantaat zij heeft, wanneer het werd geplaatst en tot wie zij zich kan wenden wanneer iets verandert.

En wat met Breast Implant Illness?

Sommige vrouwen met borstimplantaten melden vermoeidheid, concentratieproblemen, gewrichtspijn, spierklachten, huidproblemen of een algemeen gevoel van onwelzijn. Deze verzameling van klachten wordt vaak Breast Implant Illness, of BII, genoemd.

Ik vind dat we deze vrouwen ernstig moeten nemen. Een symptoom wordt niet minder werkelijk omdat de precieze oorzaak nog niet bewezen is. Tegelijkertijd moeten we medisch correct blijven. BII is op dit moment geen scherp afgebakende diagnose met één test of één bewezen mechanisme. De FDA stelt dat de oorzaken van deze systemische klachten nog onvoldoende begrepen zijn. Sommige vrouwen melden verbetering na verwijdering van de implantaten, maar dat bewijst niet automatisch dat elk afzonderlijk symptoom door het implantaat werd veroorzaakt. [1] U.S. Food and Drug Administration

Tot op heden heeft de FDA geen verband vastgesteld tussen siliconengelgevulde borstimplantaten en bindweefselziekten, gewone borstkanker of reproductieve problemen. Tegelijkertijd geeft de instantie aan dat grotere en langdurigere onderzoeken nodig blijven om alle mogelijke systemische effecten verder te begrijpen. [1] U.S. Food and Drug Administration

De juiste houding ligt dus tussen twee extremen. Klachten wegwuiven is fout. Elk gezondheidsprobleem zonder onderzoek aan een implantaat toeschrijven is evenmin zorgvuldig.

“Wie alleen zegt dat implantaten veilig zijn, vertelt te weinig. Wie alleen de risico’s opsomt, vertelt evenmin de waarheid.”

Een geïnformeerde keuze hoeft geen angstige keuze te zijn

Voor de meeste gezonde vrouwen is een borstvergroting (of reconstructie) met implantaten een goede keuze. Tijdens ons gesprek moet er ruimte zijn voor esthetische wensen, maar ook voor twijfel. Een vrouw moet begrijpen welke alternatieven bestaan, waarom een bepaald implantaat wordt voorgesteld, welke littekens en hersteltijd te verwachten zijn en welke opvolging later verstandig is.

Dat eerlijke gesprek maakt een borstvergroting niet minder aantrekkelijk. Integendeel. Een beslissing die steunt op correcte informatie voelt rustiger en sterker. Het doel is niet om risico’s te ontkennen, maar om ze zo klein mogelijk te maken en er een duidelijk plan tegenover te zetten.

Een borstvergroting is een positieve keuze: geen poging om iemand anders te worden, maar een manier om verhoudingen te herstellen, kleding opnieuw comfortabel te dragen of een borstvorm te creëren die beter aansluit bij hoe iemand zichzelf ervaart.

Veiligheid en schoonheid zijn daarbij geen afzonderlijke doelstellingen. Een natuurlijk resultaat dat ook op lange termijn goed blijft, daar gaan we voor!